داروهای گیاهی، گاهی بی‌خطر و بی‌فایده

اخیراً در بسیاری کشورها و از جمله در کشور ما، مردم اقبال زیادی به داروهای گیاهی نشان می‌دهند.

این اقبال عمومی می تواند دو علت داشته باشد:

ناامید‌شدن از تاثیر داروهای شیمیایی معمول، یا ترس از عوارض احتمالی آنها.

اما در این جو عمومی مثبت در مورد داروهای گیاهی، اغلب یک نکته فراموش می‌شود و آن این است که این داروها هم محدودیت‌ها و عوارض خاص خود را دارند و هنوز در مورد تاثیر احتمالی همه داروهای گیاهی و گیاهان دارویی، تحقیقات کافی علمی صورت نگرفته و همه عوارض و تاثیرات آنها مشخص نشده است، بنابراین مصرف این داروها نیز، مانند هر داروی دیگری، باید توأم با احتیاط و مشورت با متخصصان فن باشد.

تحقیقاتی که به تدریج در مورد برخی از این داروها انجام می‌شود، نشان می‌دهد که نمی‌توان همه فواید منتسب به این داروها را اثبات کرد و برخی از آنها از بوته آزمایش‌های علمی، سربلند بیرون نمی‌آیند.

یکی از تازه‌ترین این مطالعات، در مورد گیاه «جینگو بیلوبا» انجام شده که مصرف آن این روزها در کل جهان گسترش زیادی داشته است. تحقیقات جدید نشان می‌دهد که این داروی گیاهی، آنچنان که مشهور شده، نمی‌تواند روی زوال عقل و آلزایمر مؤثر باشد.

به گزارش بی‌بی‌سی، در این مطالعه که در کالج سلطنتی انگلستان انجام شده، ۱۷۶ بیمار مبتلا به درجات خفیف تا متوسط آلزایمر، انتخاب شدند و به ‌مدت ۶ ماه، روزانه ۱۲۰ میلی‌گرم از عصاره این دارو را مصرف کردند.

ارزیابی حافظه و قوای شناختی این بیماران، قبل از مصرف دارو و در فاصله ۲، ۴ و ۶ ماه بعد از مصرف، نشان داد که این دوره درمانی، تاثیر چندانی در بهبود توان ذهنی و حافظه این بیماران نداشته است. همچنین کیفیت زندگی این بیماران، توسط پرستاران و مراقبین آنها ارزیابی شد و هیچ تغییر محسوسی در این مدت گزارش نشد.

البته نمی‌توان منکر برخی تاثیرات مثبت داروهای گیاهی شد؛ چنان‌که داروهای شیمیایی هم در درمان بیماری‌های گوناگون تاثیرات متفاوتی دارند. اما بهتر است در مورد تاثیر آنها، مبالغه نکنیم و در مصرف آنها نیز، همانند سایر داروها، جانب احتیاط و تعادل را رعایت کنیم.
بنا به گفته کارشناسان، مصرف بسیاری از داروهای گیاهی درزنان باردار و شیرده ، یا افرادی که دچار بیماری‌های زمینه‌ای مختلفی، از جمله بیماری‌های قلبی، فشارخون و دیابت هستند، می‌تواند عوارض خطرناکی داشته باشد.

همچنین مصرف این داروها همزمان با داروها و غذاهای دیگر می‌تواند باعث تداخل اثر آنها شود که گاهی با عوارض خطرناکی توأم است.

استفاده از دوز بالای این داروها نیز، اشتباه نسبتا رایجی است که می‌تواند باعث مسمومیت دارویی و مشکلات بعدی ناشی از آن شود و لزوم احتیاط در مورد مصرف آنها و مشورت با متخصصان در مورد آنها را صد چندان می‌کند.